Mantelzorger
Online zoeken naar informatie over gezondheid kan spannend zijn. Want wat kom je tegen? En klopt de informatie wel? Velen zullen zich bijvoorbeeld herkennen in de schrik wanneer zij ‘hoofdpijn’ opzoeken en ‘hersentumor’ bij de mogelijke oorzaken zien staan.
Lieke van Gils, in opleiding tot arts, en voormalig stagiair bij BredaMantelzorg, geeft in deze blog antwoord op de vraag waarom het opzoeken van medische informatie toch een goed idee kan zijn. Ook geeft ze tips over hoe je het beste om kunt gaan met ‘dokter Google’.
Waarom zou je informatie opzoeken?
De zorg wordt steeds digitaler: medische dossiers zijn online in te zien en informatie over aandoeningen en medicijnen is gemakkelijk te vinden. Een deel van de mensen kijkt voor een gesprek in het medisch dossier en een deel van de mensen doet dat niet.
In de praktijk is er vaak weinig tijd om de diagnose, behandeling en gevolgen uitgebreid te bespreken. Mensen onthouden gemiddeld maar 20% van de informatie die de arts geeft. Soms is emotionele ondersteuning belangrijker dan een uitgebreide uitleg. Zo verschilt het per persoon hoeveel en welke informatie nodig is.
Hierdoor kan er soms te weinig of juist te veel informatie worden gegeven. Artsen geven hun patiënten vaak een site mee waarop mensen hun klachten of diagnose na kunnen zoeken. Het verwijzen naar betrouwbare websites is bedoeld om je beter te informeren.
Juist dan kan aanvullend informatie opzoeken waardevol zijn: je kunt het rustig nalezen wanneer je er zelf aan toe bent. Dit geldt niet alleen voor patiënten, maar ook voor mantelzorgers. Hoe beter je de aandoening van jouw naaste begrijpt, hoe beter je kunt inspelen op gedrag en behoeften en hoe kleiner de kans op overbelasting. Je verdiepen in de aandoening helpt dus zowel degene die zorg ontvangt als de mantelzorger zelf.
Maar let op. Hierbij kom je ook snel aanvullende informatie van andere bronnen tegen. Dat kan lastig zijn, want deze informatie kan een voordeligere uitkomst of juist een slechter scenario tonen. En kan leiden tot foute conclusies of onnodige zorgen.
Wat is een verantwoorde manier om online gezondheidsinformatie te vinden?
Wel doen:
- Let op de datum. De zorg verandert continu, informatie van 10 jaar geleden is mogelijk niet meer toepasbaar. Staat er geen datum bij? Dat is het dus misschien niet actueel meer.
- Check de bron. Betrouwbare, onafhankelijke informatie wordt gecontroleerd door medisch deskundigen en komt vaak van bijvoorbeeld overheidswebsites, beroeps-/patiëntenverenigingen of ziekenhuizen. Ze vragen geen persoonlijke gegevens, tonen geen advertenties en informeren zonder iets te willen verkopen. Onderaan dit blog staan een aantal voorbeelden van bruikbare sites.
- Controleer of de informatie past bij de situatie. Iemand met stadium 1 huidkanker is niet te vergelijken met iemand met stadium 4 darmkanker. Zelfs binnen hetzelfde stadium of dezelfde aandoening zijn er grote verschillen. Goed weten bij welke situatie jij informatie zoekt, is dus heel belangrijk.
- Bespreek het met de arts. Zo weet de arts welke informatie jij hebt gezien en kan de arts beoordelen of het klopt en past bij jouw situatie. Heb je zorgen of twijfels? Benoem die dan.
Niet doen:
- Zoek niet om bevestiging te krijgen op je eigen idee. Als je een steeds een trillende hand hebt en bang bent voor Parkinson, let je automatisch meer op informatie die bevestigt dat het trillen voorkomt bij deze aandoening. Zo ontstaat makkelijk een tunnelvisie: je richt je te veel op één verklaring en let niet op andere mogelijkheden, terwijl er veel andere oorzaken kunnen zijn.
- Wees terughoudend met AI (kunstmatige intelligentie). AI-websites gebruiken informatie van het internet, maar controleren niet of deze informatie actueel, onafhankelijk en wetenschappelijk is. Ook commerciële of minder betrouwbare bronnen worden meegenomen in het antwoord op jouw vraag.
- Wees kritisch bij commerciële websites. Deze sites willen vaak vooral iets verkopen, terwijl het product niet voor iedereen helpend is. Zo kan een site die vitamine D verkoopt als medicijn tegen depressie verwijzen naar wetenschappelijke studies. Die studies laten bijvoorbeeld zien dat vitamine D supplementen kunnen helpen, maar alleen bij mensen met een vitamine D tekort. Dit is soms lastig te achterhalen. Probeer alsnog te controleren of de informatie klopt en laat je niet misleiden door verkooppraatjes.
Begrijpen, bespreken en beslissen
Kortom: verantwoord inlezen kan heel waardevol zijn, juist ook als mantelzorger. Je kunt informatie rustig nalezen, beter begrijpen wat er speelt, voorbereid een gesprek met de arts aangaan en passende zorg bieden, wat helpt om overbelasting te voorkomen. Bespreek je vragen en zorgen alsnog altijd met een medisch deskundige. Een arts heeft jaren ervaring, medische kennis en hulpmiddelen om de informatie te beoordelen en samen met jou tot een goed passende volgende stap te komen.
Een aantal betrouwbare websites
Contact
Wil je meer informatie of heb je een vraag? Bel dan naar 076 750 32 00 of laat hieronder een bericht achter.